ikdenkvooruit.nl

Platform voor vrouwen die financieel vooruit willen.

De belangrijkste pensioenbegrippen op een rij

03 september 2018

Soms zie je door de bomen het bos niet meer… hoe zit dat nou met je pensioen en wat betekenen al die ingewikkelde termen? Speciaal voor jou hebben we de 20 belangrijkste begrippen hieronder op een rijtje gezet. Mis je iets? Laat het ons weten op ikdenkvooruit@asr.nl. Wil je meer weten? Neem contact op met onze klantenservice.

A

Alleenstaande/Geen partner
Je bent alleenstaand als je geen partner hebt. Dit betekent twee dingen: 
1. Je krijgt een hogere AOW-uitkering dan iemand die wel een partner heeft. 
2. Je kunt een hoger ouderdomspensioen krijgen als je partnerpensioen hebt opgebouwd. Het partnerpensioen dat je hebt opgebouwd, kun je omruilen voor een hoger ouderdomspensioen. Dit noemen wij uitruil. 

Anw-hiaatpensioen
Aanvullend partnerpensioen. Je werkgever kan het Anw-hiaatpensioen wel of niet meeverzekeren. Als je werkgever het meeverzekert, kan je partner dit pensioen ontvangen als je overlijdt voor de pensioendatum tot je partner de AOW-leeftijd bereikt. Het Anw-hiaatpensioen is een aanvulling op of compensatie van de Anw-uitkering van de overheid. Meer informatie over de Anw-uitkering van de overheid vind je op svb.nl.
 
Anw-uitkering
Een Anw-uitkering is een nabestaandenuitkering uit de Algemene nabestaandenwet (Anw). De Sociale Verzekeringsbank (SVB) betaalt deze financiële ondersteuning aan jouw nabestaanden wanneer je overlijdt. Meer informatie over de Anw-uitkering vind je op svb.nl.
 
AOW-leeftijd
De AOW-leeftijd is de leeftijd waarop het AOW-pensioen ingaat. De AOW-leeftijd wordt elk jaar met stappen verhoogd en is daardoor niet voor iedereen hetzelfde. Per 1 januari 2018 is de AOW-leeftijd verhoogd. Jouw AOW-leeftijd hangt af van je geboortedatum. Je persoonlijke pensioendatum kan een andere datum zijn. Je persoonlijke pensioendatum staat op je online pensioenoverzicht zie mijnpensioenoverzicht.nl. Of kijk in je online persoonlijke pensioenomgeving bij Pensioen1-2-3 voor de pensioenleeftijd in je pensioenregeling. Inloggen met DigiD. Kijk op svb.nl voor de recente AOW-leeftijd. 
 
Arbeidsongeschiktheidspensioen (AOV)
Pensioen dat je krijgt als je arbeidsongeschikt wordt. Het is een aanvulling op de uitkering van de overheid, de WIA. Het is een uitkering die ingaat na 2 jaar ziekte. De eerste 2 jaar van ziekte, betaalt de werkgever het loon door (tenminste 70%), zodat  het arbeidsongeschiktheidspensioen in die periode nog niet nodig is. De WIA stopt op het moment dat de AOW-leeftijd wordt bereikt. Het arbeidsongeschiktheidspensioen stopt uiterlijk op het moment dat je de pensioenleeftijd bereikt.

B

Beleggingsprofiel
Jouw beleggingsprofiel geeft de verhouding weer tussen het risico dat je wilt nemen en het rendement dat daar tegenover staat. Jouw beleggingsprofiel bepaalt de opbouw van jouw beleggingsportefeuille en geeft een verwachting van het risico dat je met jouw beleggingen loopt. 
 
Beschikbare premieregeling

De beschikbare premieregeling is een pensioenregeling waarbij jouw werkgever elk jaar premie betaalt aan de pensioenuitvoerder. Soms draagt de werknemer ook bij, afhankelijk van de afspraken. Met de premie wordt een pensioen opgebouwd. Hoe dit gebeurt, verschilt per pensioenregeling. De premie kan bijvoorbeeld worden gebruikt om een pensioen aan te kopen, om een gegarandeerd pensioenkapitaal te verzekeren of om te beleggen. Als er een pensioenkapitaal verzekerd is of er wordt belegd, dan koop je op de pensioendatum met het opgebouwde kapitaal pensioen aan. Je weet dus pas op de pensioendatum hoeveel pensioen je precies krijgt. Het uiteindelijke pensioen is afhankelijk van de hoogte van het opgebouwde kapitaal en het tarief  dat geldt voor het aankopen van pensioen op de pensioendatum. Als de premie wordt belegd, is de hoogte van het pensioen ook afhankelijk van de behaalde beleggingsopbrengsten. Je loopt risico op de beleggingen, maar profiteert ook wanneer er hoge rendementen worden behaald.
Niet een bepaalde pensioenuitkering is de afspraak, maar een bepaalde beschikbare premie. Daarom wordt een beschikbare premieregeling ook wel een DC (defined contribution) regeling genoemd. 
 
Bijzonder partnerpensioen/Bijzonder nabestaandenpensioen
Dit betekent hetzelfde. Gaan jij partner en je uit elkaar? Dan houdt jouw ex-partner recht op het partnerpensioen dat is opgebouwd tot de datum waarop je officieel uit elkaar gaat. Je ex-partner krijgt het bijzonder partnerpensioen vanaf het moment dat je overlijdt totdat je ex-partner overlijdt. Als de ex-partner bekend is bij de pensioenuitvoerder, dan neemt de pensioenuitvoerder na je overlijden zelf contact op met jouw ex-partner(s). 
De ex-partner kan ook afstand doen van het recht op bijzonder partnerpensioen. Bijvoorbeeld in de huwelijkse voorwaarden, in een echtscheidingsconvenant of in een afzonderlijke overeenkomst. Ook later kan de ex-partner afstand doen van het bijzonder partnerpensioen. Dit gaat dan naar de huidige partner van de overleden deelnemer of naar een andere ex-partner. 

E

Eindloonregeling
Een eindloonregeling is een pensioenregeling waarbij de hoogte van je pensioen afhangt van jouw laatstverdiende salaris. Stijgt jouw salaris? Dan bouwt je pensioen op alsof je altijd dat salaris hebt gehad. Vanaf je pensioendatum ontvang je dit pensioen zolang je leeft. De eindloonregeling is bij veel pensioenuitvoerders afgeschaft. Je hebt recht op pensioen op basis van eindloon voor het aantal jaar dat je onder deze regeling viel. 

F

Franchise (drempelbedrag)
De franchise is het deel van jouw salaris waarover je geen pensioen opbouwt. Deze drempel is ingesteld, omdat iedereen vanaf de pensioenleeftijd naast pensioen ook AOW van de overheid ontvangt. Hoe lager de franchise, hoe meer pensioen je opbouwt. 

L

Loonheffingskorting
De Belastingdienst geeft kortingen op belasting die je betaalt. Bijvoorbeeld als je kinderen hebt, gehandicapt bent of werkt. Dat zijn ‘heffingskortingen’. Er is ook een algemene heffingskorting, waar iedereen recht op heeft. De belastingdienst stelt elk jaar vast hoe hoog de algemene heffingskorting is.

M

Middelloonregeling
Een middelloonregeling is een pensioenregeling waarbij de hoogte van jouw pensioen afhangt van het gemiddelde salaris dat je tijdens de deelname aan de regeling bij je werkgever hebt verdiend. Vanaf jouw pensioendatum ontvang je dit pensioen zolang je leeft. Het middelloonsysteem is een vorm van een uitkeringsregeling. Naast de jaarlijkse pensioenopbouw kan het pensioen ook worden verhoogd door indexatie. Je pensioen wordt dan verhoogd aan de hand van de prijsstijging of loonstijging.  
 
Mijnpensioenoverzicht.nl
mijnpensioenoverzicht.nl is een website met een overzicht van al jouw pensioenpotjes. Je logt in met je DigiD. 

N

Nabestaandenpensioen/Partnerpensioen
Een nabestaandenpensioen is pensioen dat je partner en eventuele kinderen ontvangen wanneer je overlijdt. Het deel voor de kinderen heet wezenpensioen. Het deel voor de partner wordt partnerpensioen genoemd. Je partner en eventuele kinderen ontvangen het pensioen – partnerpensioen meestal levenslang, wezenpensioen tot een bepaalde leeftijd - vanaf het moment van je overlijden. Ook als jij of je partner nog niet de AOW-leeftijd hebben bereikt. 

 

O

Ouderdomspensioen
Het pensioen dat je ontvangt als je via een pensioenregeling pensioen hebt opgebouwd. Meestal maandelijks uitgekeerd vanaf de pensioendatum, zolang je leeft. Naast het levenslange pensioen bestaat er ook tijdelijk ouderdomspensioen.
Het ouderdomspensioen gaat standaard in op de in de pensioenregeling afgesproken pensioendatum. Je kunt jouw ouderdomspensioen al voor jouw AOW-leeftijd laten ingaan en eerder stoppen met werken of minder gaan werken. Hoe eerder je jouw ouderdomspensioen laat ingaan, hoe lager jouw pensioen wordt. Je kan de ingangsdatum van je ouderdomspensioen ook uitstellen. Je pensioen wordt dan hoger.

U

UPO
Afkorting van Uniform Pensioenoverzicht. Dit overzicht ontvang je ieder jaar van jouw pensioenuitvoerder. Hierop staan alle actuele gegevens van het pensioen dat je tot nu toe hebt opgebouwd.

V

Variabel pensioen
Kies je op jouw pensioendatum voor een variabel pensioen? Dan beleggen wij jouw pensioenkapitaal na de pensioendatum. Je koopt telkens pensioen aan voor één jaar. De rest van je pensioenkapitaal blijven wij voor je beleggen. Zo heb je de mogelijkheid op een hoger pensioen. Het pensioen kan ook lager worden. Ieder jaar stellen we jouw pensioen opnieuw vast. Hierbij wordt rekening gehouden met de rente op dat moment, het verwachte rendement op de beleggingen en de gemiddelde levensverwachting. Dit zorgt ervoor dat jouw pensioenbedrag ieder jaar verandert. Jouw pensioen kan hoger worden, maar ook lager. Maandelijks ontvang je voor dat jaar hetzelfde bedrag op je rekening.
Een variabel pensioen past bij je wanneer je verwacht meer pensioen te ontvangen door het rendement van jouw beleggingen. Je moet wel bereid zijn om risico te lopen om kans te krijgen op een hoger pensioen, want het pensioen kan ook lager worden. Het past bij je wanneer je een andere bron van inkomsten hebt en niet in problemen komt wanneer de beleggingsresultaten tegenvallen. 

Voordelen
• Als er met het pensioenkapitaal voor de pensioendatum wordt belegd, kan het beleggingsrisico langzamer worden afgebouwd. Zo heb je meer kans op een hoger rendement en dus een hoger pensioen.
• Je bent niet afhankelijk van de marktrente op één moment (jouw pensioendatum), waarop mogelijk de rente laag is.

Nadelen
• Het rendement van jouw beleggingen kan tegenvallen. Jouw pensioen wordt dan lager of stijgt minder dan verwacht. 
• Is de marktrente laag wanneer wij het pensioen voor het volgende jaar berekenen? Dan kan dit een negatief effect hebben op jouw pensioen. Jouw pensioen wordt dan lager.
• De gemiddelde levensverwachting kan in de toekomst toenemen. Dan moeten we langer pensioen uitkeren en wordt het jaarlijkse bedrag ook lager. 
 
Vast pensioen

Kies je op jouw pensioendatum voor een vast pensioen? Dan koopt je in één keer van jouw pensioenkapitaal pensioen aan. Het pensioen dat je met jouw pensioenkapitaal op jouw pensioendatum aankoopt, is afhankelijk van de rente die geldt voor het aankopen van pensioen op dat moment en van de gemiddelde levensverwachting. Hoe hoger de rente, hoe meer pensioen je kunt aankopen. Jouw pensioen blijft bij een vast pensioen hetzelfde, zolang je leeft.
 
Maandelijks ontvang je hetzelfde bedrag aan pensioen op je rekening. Een vast pensioen past bij je als je geen onzekerheid wilt over de hoogte van jouw pensioen, wanneer je denkt een inkomensdaling niet te kunnen opvangen of wanneer je je niet prettig voelt bij beleggen.
 
Voordelen
• De hoogte van jouw pensioen staat vooraf vast. Je weet dus ook hoe hoog jouw pensioen de volgende jaren is. 
• Het pensioen is overzichtelijk en eenvoudig.
• Het pensioen staat vast, maar je hebt nog verschillende keuzes om te zorgen dat het pensioen bij je past. Bijvoorbeeld eerst een hoger pensioen en later lager. Of eerder of later met pensioen gaan. 
• Als er voor de pensioendatum wordt belegd, worden de beleggingsrisico’s minder als je dichter bij jouw pensioendatum komt. Hierdoor loop je minder risico.

Nadelen
• Je koopt jouw pensioen in één keer aan. Het pensioen dat aangekocht kan worden is afhankelijk van de rente en de gemiddelde levensverwachting. Staat de rente laag wanneer je jouw pensioen aankoopt? Dan is jouw pensioen dat je aankoopt met uw opgebouwde kapitaal ook relatief minder.
• Als er voor de pensioendatum wordt belegd dan wordt naarmate je dichter bij jouw pensioendatum komt, steeds minder risicovol belegd. Maar dit betekent ook een lager verwacht rendement op jouw beleggingen. En dus een lager pensioen.
• Jouw pensioen stijgt niet mee met de prijzen in Nederland. Je loopt het risico dat je na een aantal jaar minder kunt doen van jouw pensioen. 

W

Waardeoverdracht
Het samenvoegen van jouw pensioenpotjes. Dit is het overdragen van jouw pensioen van de ene pensioenuitvoerder naar de andere. Het overdragen van de waarde van jouw opgebouwde pensioen in de pensioenregeling van jouw oude werkgever naar de pensioenregeling van jouw nieuwe werkgever. Het pensioen in de oude pensioenregeling vervalt en je krijgt extra pensioen binnen de pensioenregeling van jouw nieuwe werkgever. Een waardeoverdracht moet je aanvragen bij jouw nieuwe pensioenuitvoerder.
 
Wezenpensioen
Het pensioen dat je kinderen krijgen na overlijden van de ouders voordat zij met pensioen zijn gegaan. Het gaat vaak om een halfwezenpensioen (er is nog één ouder in leven). Meestal stopt het wezenpensioen als jouw kinderen 21 jaar zijn. Het kan bij studerende of arbeidsongeschikte kinderen ook zo zijn dat zij het pensioen langer ontvangen (tot bijvoorbeeld het 27e jaar). Als beide ouders (verzorgers) zijn overleden, krijgen de volle wezen soms een dubbel wezenpensioen.

Inkomen voor later
Jutta Griffioen Redactie Ikdenkvooruit.nl
a.s.r.